Geçen perşembe günü Suudi Arabistan'ın Doğu-Batı petrol hattına yönelik düzenlenen insansız hava aracı (İHA) saldırısı sonrası Riyad yönetimi, hattın faaliyetlerini güvenlik önlemleri gereği durdurdu.
Boru Hattının Önemi
1.200 kilometre uzunluğundaki bu boru hattı, Suudi Arabistan'ın doğusundaki büyük petrol sahalarını Kızıldeniz kıyısındaki Yenbu Limanı'na bağlıyor. Bu hat, Suudi petrolünün Hürmüz Boğazı'na uğramadan dünya pazarlarına ulaşmasını sağlıyor. Hürmüz Boğazı'ndaki petrol trafiğinin azalması, hattın stratejik önemini daha da artırmış durumda.
Saldırının Etkileri
Saldırının boru hattında ne kadar hasara yol açtığı henüz netleşmedi. Ancak Reuters'a konuşan kaynaklar, onarım çalışmalarının beş ila altı hafta sürebileceğini belirtirken, bazı kaynaklar faaliyetlerin daha erken başlayabileceğini ifade etti. Suudi yetkililer, saldırının Riyad ve Medine bölgelerindeki iki noktayı hedef aldığını ve altyapıda hasar meydana geldiğini, bazı yaralanmaların da yaşandığını açıkladı.
Hattın Tarihçesi ve Kapasitesi
1981 yılında inşa edilen Doğu-Batı petrol hattı, Abkayk yakınlarındaki petrol sahalarından başlayarak ham petrolü Yenbu'ya taşıyor. Hattın günlük azami kapasitesi yaklaşık 7 milyon varil. Ancak, Kpler verilerine göre ağustosta hattan geçen petrol miktarı günlük yaklaşık 2 milyon varile gerileyerek ocaktan bu yana en düşük seviyeye indi. Bu düşüş, Husilerin Kızıldeniz çevresindeki saldırılarının deniz taşımacılığını zorlaştırmasından kaynaklanıyor.
Küresel Etkiler
Savaşın ilk beş ayında Suudi Arabistan, batıya gönderdiği petrol miktarını günlük yaklaşık 4-5 milyon varile çıkarmayı başardı. Hürmüz Boğazı'ndan geçen petrol miktarı ise artık günlük 6-9 milyon varil seviyesine gerileyerek küresel arzın beşte birinden fazlasını oluşturan seviyesiyle karşılaştırıldığında önemli bir düşüş gösteriyor. Suudi Arabistan, bu kaybı telafi etmek için petrol sevkiyatını Kızıldeniz'e yönlendirmiş durumda.
Kriz, dünya petrol stoklarının zaten gerilediği bir dönemde yaşanıyor. Uluslararası Enerji Ajansı, Suudi Arabistan'ın petrol arzının ağustosta 30 yılı aşkın sürenin en düşük seviyesine gerilediğini belirtiyor. Uzun süreli kesintilerin yaşanması durumunda, petrol fiyatlarının artabileceği öngörülüyor. Gavekal Research, Yenbu'nun Husi İHA'ları nedeniyle devre dışı kalmasının küresel rafinaj kapasitesi üzerinde ağır sonuçlar doğurabileceğini ifade ediyor.
