Muş'un Varto ilçesi ile Bingöl'ün Karlıova ilçesi arasında planlanan jeotermal enerji santrali projesine karşı açılan davada, Bingöl İdare Mahkemesi tarafından görevlendirilen bilirkişi heyeti 2 Kasım günü proje alanında incelemelerde bulundu. Keşif, projeye karşı aylardır mücadele eden köylüler ve ekoloji örgütlerinin katılımıyla gerçekleştirildi.
Keşif Süreci
Bilirkişi heyeti, incelemelerine sondaj kuyularının açılması planlanan Licik, Çermî ve Şorik köylerinden başladı. Ardından Varto'nun Xwarik (Çalıdere) köyüne geçerek burada keşfi yüzlerce köylü izledi. İncelemelere, DEM Parti milletvekilleri İbrahim Akın ve Sümeyye Boz'un yanı sıra baro temsilcileri, avukatlar ve ekoloji örgütleri de katıldı.
Köylüler, jeotermal sondajların yeraltı su kaynakları, tarım alanları ve meralar üzerindeki olumsuz etkileri konusunda endişelerini dile getiriyor. Ayrıca, bölgenin aktif fay hatları üzerinde bulunması da itirazların önemli bir gerekçesi. Köylüler, projeye karşı Nisan ayında Bingöl İdare Mahkemesi'nde dava açmıştı. Varto'nun Xwarik köyünde 3 Mayıs'ta başlatılan çadır nöbeti ise 180 günü geride bıraktı.
Hukuki Süreç ve İtirazlar
Bingöl İdare Mahkemesi, 21 Temmuz'da bilirkişilere 13 ayrı başlıkta soru yönelterek keşif yapılmasına karar vermişti. İlk olarak 8 Ekim'de gerçekleştirilmesi planlanan keşif, heyette yeterli uzmanlığa sahip bir jeofizik mühendisi bulunmaması nedeniyle 2 Kasım'a ertelendi. Keşfin ardından açıklama yapan davanın avukatı Barış Yıldırım, projenin hayata geçirilmesinin yaşam hakkı açısından ciddi riskler doğuracağını savundu.
Yıldırım, ayrıca şirketin proje için gerekli raporları tamamlamadığını ve Türkiye'nin taraf olduğu uluslararası sözleşmelerin de dikkate alınması gerektiğini vurguladı. Muş Barosu Başkanı Kadir Karaçelik ise köylülerin mücadelesine destek vererek yasal organların mantıklı değerlendirmeler yapmasını umduğunu belirtti.
Gelecek Aşama
Davanın esasını jeotermal kaynak arama faaliyetlerine ilişkin çevresel değerlendirme kararlarının hukuka uygun olup olmadığı oluşturuyor. İnsan Hakları Derneği Ekoloji ve Yaşam Hakkı Komisyonu, keşif öncesinde yaptığı açıklamada projelerin halk sağlığı ve ekolojik denge açısından değerlendirilmesi gerektiğini ifade etti. Bilirkişi heyetinin incelemelerini tamamlamasıyla birlikte davada yeni bir aşamaya geçildi. Ancak rapor henüz açıklanmadı. Projenin fay hatları, su kaynakları ve tarım alanları üzerindeki etkilerine ilişkin itirazlar, bilirkişilerin bilimsel değerlendirmesi ve mahkemenin kararına göre ele alınacak.
