Sayıştay Başkanlığı tarafından hazırlanan raporda, İstanbul Büyükşehir Belediyesi (İBB) tarafından gerçekleştirilen tatlı alımlarında ciddi fiyat farklılıkları tespit edildi. Rapora göre, İBB'nin pazarlık usulü ile yaptığı "şerbetli tatlı alımı" için 94 milyon 815 bin 200 lira sözleşme bedeli ödenirken, piyasa fiyatlarının 4 katı kadar ödeme yapıldığı belirlendi.
İhalelerdeki Uygulama Sorunları
Raporda, İBB'nin tatlı alımlarında yaklaşık maliyetin gerçekçi bir şekilde belirlenmediği vurgulandı. İhaleye katılan yüklenicinin Muş merkezli olduğu ve iş süresince yalnızca bir sigortalı personeli bulunduğu ifade edildi. Ayrıca, işin alt yükleniciye kapalı olmasına rağmen, yüklenici tarafından alt yükleniciden ürün temin edildiği tespit edildi. Bu durum, sözleşme hükümlerine açık bir aykırılık olarak değerlendirildi.
Rekabet Eksikliği ve Fiyat Farklılıkları
Raporda, İBB'nin yaklaşık maliyet belirlemek için yalnızca 4 firmadan fiyat teklifi aldığı, ancak bu firmaların piyasa koşullarını yansıtan rekabetçi fiyatlar sunmadığı belirtildi. Yapılan incelemeler, pazarlık usulü ile yapılan alımlardaki fiyatların, sonraki tarihli açık ihale fiyatlarıyla karşılaştırıldığında çok daha yüksek olduğunu ortaya koydu. Örneğin, şerbetli cevizli kadayıfın birim fiyatı pazarlık usulü ile 572 lira olarak belirlenirken, aynı ürünün bir önceki ihalede 300 liradan temin edildiği kaydedildi.
İBB'nin Savunması
İBB, süreçlerin mevzuata uygun yürütüldüğünü savunarak, pazarlık usulü alımın ramazan ayı kapsamında yapıldığını ifade etti. Ayrıca, bu ihalede ürünlerin büyük bir kısmının tek kullanımlık plastik ambalajla istendiği ve bu durumun fiyat farkının asıl nedeni olduğunu ileri sürdü. Ancak Sayıştay, yaklaşık maliyetin belirlenmesinde önceki alımların fiyatlarının dikkate alınmamasının piyasa koşullarını yansıtmadığını vurguladı.
Sonuç ve Öneriler
Raporda, İBB'nin tatlı alımlarında yaşanan sorunların çözümü için yaklaşık maliyet tespitlerinin gerçekçi bir şekilde yapılması gerektiği, pazarlık usulü ihalelerde daha fazla firmanın davet edilmesi ve sözleşmelerdeki alt yüklenici yasağına uyulması gerektiği belirtildi. Ayrıca, isteklilerin teknik kapasitelerinin ihale aşamasında titizlikle değerlendirilmesi gerektiği ifade edildi.
