Esenler Belediyesi Prof. Dr. Sadettin Ökten Şehir Düşünce Merkezi tarafından hazırlanan yeni bir rapor, İstanbul'un trafik sorununu çok boyutlu bir şekilde ele alıyor. Rapor, Türkiye genelinde 15 yaş ve üzeri 3 bin kişiyle yapılan saha araştırması ve İstanbul, Ankara, Eskişehir ve Malatya'daki çeşitli gruplarla gerçekleştirilen odak grup görüşmelerine dayanıyor. Araştırmaya katılanların yüzde 61,8'i araç kullandığını, yüzde 43,8'i ise araç sahibi olduğunu belirtti.
Ekonomik Maliyetler
Raporda, İstanbul'daki trafik sıkışıklığının yıllık ekonomik maliyetinin yaklaşık 10 milyar dolara ulaştığı ifade ediliyor. Bu maliyet, yalnızca yakıt tüketiminden değil; aynı zamanda trafikte kaybedilen zaman, iş gücü ve verimlilik kaybı gibi diğer ekonomik etkilerden kaynaklanıyor. Ayrıca, İstanbul'da trafik nedeniyle oluşan ekstra yakıt tüketiminin maliyetinin yaklaşık 760 milyon dolar seviyesinde olduğu da belirtiliyor.
Zaman Kaybı
İstanbul'daki trafik yoğunluğu, kişi başına yılda 288 saate kadar zaman kaybına yol açıyor. Bu süre, yaklaşık 12 tam güne denk geliyor. INRIX 2025 verilerine göre, bir sürücü yalnızca trafik tıkanıklığı nedeniyle yılda ortalama 105 saat kaybetmektedir. Bu durum, İstanbul'daki trafik sorununun zaman ve verimlilik üzerindeki etkisini gözler önüne seriyor.
Sürücü Davranışları
Araştırmada katılımcıların yüzde 55,5'i, yaşadığı bölgedeki en önemli sorunlar arasında sürücülerin dikkatsizliğini ve trafik bilinci eksikliğini öne çıkardı. Yol kapasitesinin yetersizliği ve otopark sorununu belirtenlerin oranı ise yüzde 46,3 olarak kaydedildi. Katılımcıların büyük bir kısmı, kendilerini dikkatli sürücüler olarak tanımlarken, trafik risklerinin çoğunlukla diğer sürücülerden kaynaklandığını ifade etti.
Araç Sayısındaki Artış
Raporda, Türkiye'deki araç sayısının hızlı bir artış gösterdiği vurgulanıyor. 2015 yılında trafiğe kayıtlı araç sayısının yaklaşık 20 milyon olduğu, 2025 yılı itibarıyla bu sayının 33 milyon 193 bin 636'ya ulaşması bekleniyor. Ayrıca, İstanbul'da her yıl yaklaşık 2 milyon yeni aracın trafiğe katıldığı belirtiliyor. Bu durum, trafik sorununu daha da derinleştiriyor.
Çözüm Önerileri
Raporu hazırlayan ekipte yer alan Ulaşım Uzmanı Dr. Fatih Gündoğan, trafik sorununa çözüm olarak toplu taşımanın geliştirilmesi gerektiğini vurguladı. Gündoğan, "Eğer toplu taşımamız yeterli olsaydı, trafikte bu kadar sorun yaşanmazdı" dedi. Ayrıca, ailelerde ve okullarda trafik eğitiminin artırılması gerektiğini belirtti. Akıllı ulaşım sistemlerinin denetim fonksiyonlarının sıkı bir şekilde yerine getirilmesi gerektiğini de sözlerine ekledi.
