Norveç’e bağlı Svalbard Takımadaları’nda 2008 yılından bu yana faaliyet gösteren Svalbard Küresel Tohum Deposu, tarımsal kaynakları koruma misyonuna devam ediyor. Spitsbergen Adası’ndaki Plataberget Dağı’nın derinliklerinde inşa edilen tesis, doğal soğutma avantajı ile dünyanın en güvenli gen bankalarından biri olarak kabul ediliyor.
Küresel krizlere karşı bir yedekleme sistemi işlevi gören bu merkez, çevresel felaketler, savaşlar veya nükleer çatışmalar gibi olağanüstü durumlarda kaybolan bitki türlerinin yeniden üretilmesini hedefliyor. Deniz seviyesindeki yükselmelerden etkilenmemesi amacıyla denizden 130 metre yüksekte konumlandırılan tesisin sıcaklık sabiti -18 °C’de tutuluyor.
Tesis, sürekli bir personele ihtiyaç duymadan çalışabilen bir yapıya sahip. İçerisinde her biri 9,5 x 27 metre boyutlarında üç ana salon bulunan depo, toplamda 4,5 milyon tohum örneği kapasitesine ulaşıyor. Norveç yönetimi, bu projenin finansmanını üstlenerek, olası felaketler sonrasında ülkelerin kendi tohumlarını alarak tarımsal üretime devam edebilmelerini amaçlıyor.
Norveç Dışişleri Bakanı Espen Barth Eide, tesisin olası bir küresel kriz sonrasında ülkelerin üretime sıfırdan başlayabilmesi için kritik bir rol oynadığını belirtiyor. Ayrıca, depodaki genetik materyallerin iklim değişikliğine dayanıklı yeni bitki türlerinin geliştirilmesine yönelik araştırmalarda da kullanılacağı ifade ediliyor. Araştırmacılar, bitki tohumlarının korunmasının yanı sıra insan vücudundaki bakteri türlerini koruma altına alacak yeni bir mahzen projesi üzerinde çalışıyor. Bu projenin, gelecekte aşı geliştirme ve tıbbi araştırmalara katkı sağlaması planlanıyor.
