Körfez ülkeleri ve Rusya'daki arz kaybı, küresel motorin piyasasında önemli sıkıntılara yol açıyor. Rusya'nın enerji gelirlerini azaltma çabaları ve Körfez ülkelerindeki petrol ihracatındaki aksaklıklar, motorin arzının önemli bir bölümünün piyasaya ulaşmasını engelliyor. Bu durum, motorin fiyatlarının ve rafineri marjlarının yükselmesine neden oluyor.
Fiyat Artışları
Almanya ve Fransa'da, motorin fiyatları 27 Şubat'ta litre başına yaklaşık 1,8 avro iken, eylül ortasında bu fiyat 2,4 avroya yükseldi. ABD'de ise motorinin galon fiyatı 28 Şubat'ta 3,75 dolarken, 11 Eylül'de 6 doların üzerine çıktı. Rusya'da da motorin fiyatları, savaşın başlangıcından bu yana artış gösterdi.
Hürmüz Boğazı'ndaki Kesintiler
Hürmüz Boğazı'ndaki kesintiler, yalnızca ham petrol arzını değil, doğrudan petrol ürünleri ticaretini de etkiliyor. Normal şartlarda bu boğazdan günlük yaklaşık 5 milyon varil petrol ürünü taşınıyor. Ancak akışlardaki yavaşlama, dizel, jet yakıtı ve sıvılaştırılmış petrol gazı gibi rafine ürünlerde arz kayıplarını artırıyor.
Türkiye'deki Etkiler
Türkiye'de motorin fiyatları, 27 Şubat'ta litre başına yaklaşık 60-62 lira iken, eylül ayında 100 lira seviyelerine ulaştı. Motorin fiyatlarının oluşumunda uluslararası petrol fiyatları, döviz kuru ve rafineri çıkış fiyatları gibi birçok faktör etkili oluyor. Türkiye, küresel piyasalardaki fiyat hareketlerini sınırlamak amacıyla 5 Mart'ta Eşel Mobil sistemini devreye almıştı. Bu sistem, uluslararası petrol fiyatlarındaki değişimlerin pompa fiyatlarına etkisini dengelemeyi amaçlıyor.
Motorin piyasasındaki bu sıkışıklık, hem ürün fiyatlarını hem de rafineri marjlarını etkileyerek, Türkiye'deki tüketicilere yansıyan fiyat artışlarını tetikliyor.
