İran Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan, CBS News’teki röportajında Hürmüz Boğazı'nın yeniden açılması için ABD'ye bir teklif sundu. Pezeşkiyan, İran Dışişleri Bakanlığı’nın arabulucular aracılığıyla Washington’a ilettiği önerinin kabul edilmesi durumunda, Hürmüz Boğazı'nın yeniden açılmasına yönelik sürecin başlayacağını belirtti.
Teklifin Detayları
Pezeşkiyan, önerinin belirli koşulların yerine getirilmesinden yedi gün sonra boğazın yeniden açılmasını ve ardından savaşın sona erdirilmesine yönelik görüşmelere geçilmesini öngördüğünü ifade etti. Ayrıca, Washington’ın bu teklifi kabul etmesi halinde İran’ın taahhütlerine uyacağını belirtti.
Müzakere Süreci
Daha önce Pakistan’da imzalanan mutabakat zaptını hatırlatan Pezeşkiyan, İran ile ABD arasında üzerinde uzlaşılan çerçevenin aşamalara bölündüğünü ve aynı yol haritasının yeniden işletilebileceğini söyledi. Pezeşkiyan, ABD’nin bu çerçeveye göre hareket etmesi durumunda, tüm tarafların buna uyması gerektiğini vurguladı.
Güvensizlik Sorunu
Röportajda, Pezeşkiyan’a ABD Başkanı Donald Trump’la doğrudan görüşmeye hazır olup olmadığı soruldu. İran Cumhurbaşkanı, Washington ile Tahran arasında derin bir güvensizlik oluştuğunu savunarak daha önce yapılan anlaşmaların ABD tarafından ihlal edildiğini öne sürdü. Doğrudan temasın mümkün olabilmesi için tarafların imzaladıkları anlaşmalara bağlı kalması gerektiğini ifade eden Pezeşkiyan, öncelikli olarak savaşın yarattığı güvensizliğin aşılması gerektiğini söyledi.
Pezeşkiyan, İran’ın nükleer programına sınırlamalar getirilmesine yönelik yeni görüşmelere açık olduklarını belirtti. Nükleer silah geliştirmemesi konusunda bir anlaşma yapılabileceğini ifade eden Pezeşkiyan, bunun Nükleer Silahların Yayılmasının Önlenmesi Antlaşması (NPT) çerçevesinde ele alınabileceğini söyledi. Ayrıca, İran’ın nükleer silah geliştirmek istediği yönündeki iddiaları da reddetti.
Yaptırımlar ve İki Ülke Arasındaki İlişkiler
İran ekonomisine yönelik yaptırımların sivilleri etkilediğini söyleyen Pezeşkiyan, özellikle gıda ve ilaç erişiminin kısıtlanmasını eleştirdi. ABD’nin yaptırımlar ve askeri baskıyla İran’ı taviz vermeye zorladığını savunan Pezeşkiyan, Tahran’ın müzakereye açık olduğunu ancak baskı ve zorlamayla teslim olmayacağını ifade etti. Ayrıca, İran’da tutulan ABD vatandaşlarının serbest bırakılmasının iki ülke arasında güven oluştup oluşturamayacağı konusunu da gündeme getirdi.
Pezeşkiyan, geçmişte yapılan tutuklu takaslarına atıfta bulunarak, İran’ın daha önce benzer adımlar attığını ancak ABD’nin kendi yükümlülüklerini yerine getirmediğini söyledi. Son olarak, bölgede barışın sağlanmasını istediklerini ve komşu ülkelerle çatışma arayışında olmadıklarını vurguladı.
