Güneydoğu Anadolu İhracatçı Birlikleri verilerine göre, bölgeden 2023 yılının ilk 9 ayında 3 milyon 295 bin 69 ton hububat, bakliyat, yağlı tohumlar ve mamulleri ihraç edildi. Bu dönemde gerçekleştirilen dış satım, miktar bakımından yüzde 3,7, değer bakımından ise yüzde 5,6 oranında artış gösterdi. Güneydoğu Anadolu, Türkiye'nin toplam sektör ihracatından aldığı yüzde 30,9'luk payla bölgesel liderliğini sürdürmeye devam ediyor.
İhracat Ürünleri
Bu süreçte bölgeden 931 bin 100 ton makarna, 568 bin 600 ton buğday unu ve 338 bin 600 ton ayçiçek yağı ihraç edildi. En fazla ihracat geliri elde edilen ürün grubu ise ayçiçek yağı oldu. Bu ürün, yüzde 26,1 artışla 563 milyon 66 bin dolarlık gelir sağladı. Makarna ise yüzde 13,1 artışla 502 milyon 732 bin dolarlık bir değer elde etti.
İhracat Pazarları
Güneydoğu Anadolu'nun en büyük ihracat pazarı Orta Doğu ülkeleri oldu. Bu bölgeye yaklaşık 1 milyar 160 milyon 846 bin dolarlık ihracat yapıldı. Afrika ülkelerine ise 984 milyon 54 bin dolarlık dış satım gerçekleştirildi. Bu durum, bölgenin ihracat stratejilerinin çeşitliliğini ve pazar odaklı yaklaşımını ortaya koyuyor.
Ekonomik Koşullar ve Talep Değişimi
Türkiye İhracatçılar Meclisi Yönetim Kurulu üyesi ve Güneydoğu Anadolu Hububat Bakliyat Yağlı Tohumlar ve Mamulleri İhracatçıları Birliği Başkanı Celal Kadooğlu, sektörün ihracat performansının yalnızca toplam rakamlar üzerinden değerlendirilmemesi gerektiğini vurguladı. Kadooğlu, bölgesel savaşların etkisiyle ülkelerin talep yapılarında ve dış ticaret koşullarında farklılıklar yaşandığını belirtti. Özellikle hassas ekonomilerde dövize erişimin, ithalat tercihlerinde belirleyici olduğunu ifade etti.
Kadooğlu, Afrika ülkelerindeki talep değişimine de dikkat çekerek, döviz likiditesinin zayıflamasıyla temel gıda ürünlerine yönelimin arttığını, buna karşılık daha yüksek katma değerli ürünlerde alımların temkinli hale geldiğini aktardı. Bu nedenle ihracat stratejilerinin sadece ticaret hacmine değil, o hacmi oluşturan talebin niteliğine de odaklanması gerektiğini belirtti.
