Tarımsal üretimde kullanılan fabrikasyon kimyevi gübreler ile doğal gübreler arasında önemli işlevsel farklar bulunuyor. Fabrika üretimi olan sentetik gübreler, bitkilerin ihtiyaç duyduğu azot, fosfor ve potasyumu hızlı bir şekilde sunarak kısa vadeli verim artışı sağlasa da, toprağın canlı yapısını beslemiyor.
Uzun süreli kullanımda fabrikasyon gübreler, toprağın sertleşmesine, tuzlanmasına ve yeraltı su kaynaklarına sızarak ekolojik dengenin bozulmasına yol açıyor. Ayrıca, ithal hammaddeye dayalı olan bu gübreler, döviz kurlarındaki dalgalanmalar nedeniyle çiftçilerin maliyetlerini artırıyor.
Doğal gübreler ise (hayvansal kompost, solucan gübresi ve yeşil gübreleme) yalnızca bitkileri değil, doğrudan toprağı besliyor. Bu gübreler, toprakta su tutma kapasitesini ve hava geçirgenliğini artırarak, altındaki mikroorganizma faaliyetlerini canlandırıyor. Araştırmalar, organik maddesi yüksek olan toprakların kurak dönemlerde nemi daha uzun süre koruduğunu ve sulama ihtiyacını yüzde 20 ila yüzde 30 oranında azalttığını göstermektedir.
Üretim zincirinin başlangıç noktası olan sertifikalı ve yerli tohumlar, bulundukları coğrafyanın toprak ve iklim yapısına uyum sağlamış genetik bir mirasa sahiptir. Yerli tohumun bu doğal uyarlama gücü, kimyasal yükle yorulmamış, organik açıdan zengin bir toprakla birleştiğinde gerçek rekolte potansiyelini ortaya çıkarıyor. Doğal gübre ile beslenen alanlarda yetişen ürünlerin kuru madde oranı, besin değeri ve raf ömrü belirgin şekilde artıyor. Kimyasal bağımlılıktan kurtulan çiftçiler, yüksek girdi maliyetlerini düşürürken topraklarının bereketini de uzun yıllar koruma altına almış oluyor.
Gıda güvenliğini ve halk sağlığını korumanın yolu, toprağı bir sanayi hammaddesi olarak değil, yaşayan bir ekosistem olarak görmekten geçiyor. Üreticilere doğal ve organik gübre kullanımında sağlanan kamusal desteklerin artırılması, yerli tohum ıslahının yaygınlaştırılması ve çiftçilere ekolojik üretim eğitimlerinin verilmesi büyük önem taşıyor. Toprağa atılan her doğal gübre ve ekilen her yerli tohum, gelecek kuşaklara bırakılacak en büyük mirastır.
