Elazığ’ın Keban ilçesine bağlı Nimri köyünde, havaların soğumasıyla birlikte çedene hasadı başladı. Türk müziğinin efsane ismi Barış Manço’nun "Çıt Çıt Çedene" şarkısıyla hafızalara kazınan çedene, bölge halkı için önemli bir gelir kaynağı oluşturuyor. Bilimsel adı Pistacia terebinthus olan bu bitki, halk arasında menengiç, çitlenbik veya bıttım olarak da biliniyor.
Hasat Süreci
Yaz aylarında kırmızı renkte olan çedene meyveleri, sonbaharda olgunlaşarak koyu yeşil bir renge dönüşüyor. Çiftçiler, ağaçların altına örtü sererek uzun sırıklar yardımıyla yeşil taneleri topluyor. Toplanan çedeneler, doğal kurutma yöntemiyle hazırlanarak yaprak ve dallarından ayrılıyor. Ardından, odun ateşinde yakılan sac üzerinde kavrulan taneler, köylülerin "dibek" adını verdiği taş havunlarda el emeğiyle dövülerek kahve tozuna dönüştürülüyor.
Yüksek Talep ve Fiyat
Köy halkı tarafından hem şifa niyetine evde pişirilen hem de satışa sunulan bu özel çedene tozunun kilogramı bu yıl 700 liradan satılıyor. Çedene üreticisi Hasan Yıldırım, geleneksel üretim yöntemlerinin yurt dışında da büyük ilgi gördüğünü ifade ediyor. Özellikle gurbetçilerin bu eşsiz aromalı, kafeinsiz şifa deposunu Avrupa'ya taşıdığı biliniyor.
Sağlık Faydaları
Çedene, sindirimi kolaylaştırıcı ve solunumu rahatlatıcı etkisiyle dikkat çekiyor. Bu özellikleri nedeniyle pazarın en çok aranan lezzetleri arasında yer alıyor. Elazığ'daki bu geleneksel üretim, İstanbul gibi büyük şehirlere de ulaşarak daha geniş bir kitleye hitap ediyor.
