Avrupa elektrik sektörü birliği Eurelectric, "Elektrik Barometresi 2026" raporunu yayımladı. Rapora göre, Avrupa'daki dağıtım sistemi işletmecilerinin şebeke yatırımları 2021 yılında 24 milyar avro seviyesindeyken, 2024'te bu rakamın 36 milyar avroya çıkması bekleniyor. Dağıtım şebekesi yatırımlarının, yıllık ortalama yüzde 12,5 artışla 2027'de 48 milyar avroya ulaşacağı öngörülüyor. Bu durum, yıllık yatırım hacminin altı yıllık süreçte iki katına çıkacağı anlamına geliyor.
Yatırım Artışının Nedenleri
Eurelectric, dağıtım sistemi işletmecilerinin elektrifikasyonun yaygınlaşması ve yenilenebilir enerji kaynaklarının sisteme entegrasyonu amacıyla şebekelere rekor düzeyde sermaye yönlendirdiğini belirtiyor. Ancak, yatırım planlarının zamanında hayata geçirilmesinde bazı engeller bulunuyor. İzin süreçlerindeki gecikmeler, maliyetlerin geri kazanılmasındaki yavaşlık, düzenleyici belirsizlikler, tedarik zincirindeki darboğazlar ve nitelikli iş gücü eksikliği bu engeller arasında yer alıyor.
Kullanıcı Sayısındaki Artış
Dağıtım şebekelerinin enerji dönüşümündeki rolü, yalnızca yenilenebilir enerji projelerinin sisteme bağlanmasıyla sınırlı kalmıyor. Çatı tipi güneş enerjisi sistemleri, bataryalar ve akıllı sayaçların yaygınlaşmasıyla, elektriği hem tüketen hem de üreten kullanıcıların sayısı hızla artıyor. Avrupa'da, dağıtım sistemi işletmecilerine bağlı bu tür kullanıcıların sayısının 2022-2025 döneminde ortalama dört katına çıkması bekleniyor.
Bağlantı Talepleri ve Yenilenebilir Enerji
Bu dönemde sanayi tüketicilerinin dağıtım şebekelerine yönelik bağlantı talepleri de önemli ölçüde artış gösterdi. Özellikle Orta ve Doğu Avrupa ile İber Yarımadası'nda sanayi genişlemesi, dağıtım şebekelerine olan ihtiyacı artırıyor. Ayrıca, bazı ülkelerde veri merkezi bağlantı talepleri de bu kapsamda değerlendiriliyor. Yenilenebilir enerji ve depolama projelerinin bağlantı kuyrukları, şebeke yatırımı ihtiyacını artıran bir diğer unsur olarak öne çıkıyor. AB genelinde, bağlantı bekleyen değişken yenilenebilir enerji projelerinin kapasitesi hızla artmakta ve mevcut şebeke kapasitesinin önüne geçmektedir.
Avrupa'nın 2030 hedeflerine ulaşabilmesi için mevcut kapasiteye ek 450 gigavattan fazla yeni yenilenebilir enerji kapasitesine ihtiyaç duyuluyor. 2026'nın ilk sekiz ayında, güneşten elektrik üretimi geçen yılın aynı dönemine göre 36,4 teravatsaat, karasal rüzgar üretimi 17,4 teravatsaat ve denizüstü rüzgar üretimi 6,1 teravatsaat artış gösterdi. Bu veriler, Avrupa'nın enerji dönüşümündeki önemli gelişmeleri ortaya koyuyor.
