Aliya İzetbegoviç, 1925 yılında Bosanski Samac'ta doğdu. Ailesiyle birlikte 3 yaşında Saraybosna'ya yerleşti. Gençlik yıllarında Boşnakların hakları için mücadele eden İzetbegoviç, 1946 yılında gözaltına alındı ve 21 yaşında 3 yıl hapis cezasına çarptırıldı. Cezaevinden çıktıktan sonra hukuk eğitimi aldı ve 1949'da Halida ile evlendi. Bu evlilikten üç çocuğu oldu.
Savaş Dönemi ve Bağımsızlık Mücadelesi
İzetbegoviç, 1990'larda Bosna Hersek'te Sırp ve Hırvat güçlerinin işgal girişimlerine karşı bağımsızlık mücadelesinin öncüsü oldu. 29 Şubat-1 Mart 1992 tarihindeki bağımsızlık referandumunda, Bosnalı Sırpların boykotuna rağmen, katılanların yüzde 99,7'si bağımsızlık yönünde oy kullandı. Referandum sonrası yaşanan çatışmalar, Bosna Hersek'in çeşitli şehirlerinde katliamlara yol açtı.
Bağımsızlık yanlısı lider olarak, İzetbegoviç, Bosnalılara karşı yapılan saldırılara karşı direnme çağrısında bulundu. Savaş sırasında, Sırp paramiliter gruplarının gerçekleştirdiği katliamlar ve soykırımlar, Bosna Hersek'teki Müslümanların yaşamını tehdit etti. Bu dönemde, İzetbegoviç'in liderliğindeki bağımsızlık yanlıları, zorlu bir mücadeleye girişti.
Dayton Barış Antlaşması ve Sonrası
Bosna Hersek'teki savaş, 1995 yılında imzalanan Dayton Barış Antlaşması ile sona erdi. Bu antlaşma ile Bosna Hersek, iki entite ve bir özerk bölgeden oluşan bir yapıya kavuştu. İzetbegoviç, savaş sonrası Bosna Hersek'in ilk Cumhurbaşkanı oldu ve Devlet Başkanlığı Konseyine başkanlık etti. Sağlık sorunları nedeniyle 2000 yılında görevini bıraktı.
İzetbegoviç, 19 Ekim 2003'te vefat etti. Cenazesi, geniş bir katılımla Saraybosna'daki Kovaçi Şehitliği'nde düzenlendi. Düşünür kimliğiyle de tanınan İzetbegoviç, birçok eser bıraktı ve fikirleri, Bosna Hersek'te yaşamaya devam ediyor.
